قیر 60/70
سیستم درجهبندی بر پایه نفوذ برای مشخص کردن قوام قیرهای نیمهجامد (Semi-solid) در سالهای آغازین قرن بیستم شکل گرفت؛ آزمون نفوذ در سال 1888 میلادی ابداع شد، در سال 1903 کمیته D-4 انجمن ASTM آن را پذیرفت و در سال 1918 نخستین ردههای نفوذی در ایالات متحده تعریف شد. این درجهبندی معمولاً برای قیرهای حاصل از فرایندهای پالایشگاهی، به عبارتی تهماندههای حاصل از پالایش نفت خام، تدوین گردیده است.
ردهبندی قیرهای راهسازی تنها بر پایه محدوده درجه نفوذ انجام میشود؛ نقطه نرمشوندگی از ویژگیهایی است که برای هر رده تعیین میگردد، اما مبنای نامگذاری رده نیست. برای مثال، قیر 60/70 درجه نفوذ بین 60 تا 70 (بر حسب دهم میلیمتر) در شرایط آزمایشگاهی و نقطه نرمشوندگی بین 49 تا 56 درجه سانتیگراد دارد.
برای درک معنای قیر درجه 60/70، باید به نحوه آزمایش این نوع قیرها پس از تولید توجه کنیم. این درجه قیر به نام آزمایش نفوذ روی قیر نامگذاری شده است.
بر اساس تعریف آزمایشگاهی، درجه نفوذ قیر به مقدار طولی (بر حسب دهم میلیمتر) گفته میشود که یک سوزن استاندارد آزمایشگاهی در مدت 5 ثانیه، با تحمیل فشاری معادل 100 گرم، به داخل قیری در درجه حرارت 25 درجه سانتیگراد نفوذ نماید.
به عنوان مثال، اگر سوزن در مدت 5 ثانیه بین 6 تا 7 میلیمتر نفوذ کرده باشد، قیر 60/70 خواهیم داشت.
کیفیت قیر 60/70 به خصوصیات و مشخصات فیزیکی آن بستگی دارد. به غیر از آزمون نفوذ، آزمونهای دیگری نیز برای تعیین قیر 60/70 به کار میرود، از جمله گرانروی، نقطه نرمشوندگی، شکلپذیری، افت حرارتی و نقطه اشتعال.
عمدتاً در پروژههای راهسازی کشورهایی با دمای معتدل از قیر 60/70 استفاده میشود و این گرید از قیر معمولاً پرمصرفترین قیر بازار است.
توضیح آنکه، قیری که درجه نفوذ بالایی داشته باشد «مثلاً (85/100)» قیر نرم نامیده میشود و در مناطق سردتر کاربرد دارد، و بالعکس، قیری با درجه نفوذ پایین «مثلاً (40/50)» قیر سفت نامیده میشود و در شرایط آب و هوایی گرم به کار میرود.
